متفرق مکتوبات

مکتوبات احمد (جلد پنجم), حصہ 2

Urdu text of the edition of the Ahmadiyya Muslim Jamaat.

السلام علیکم ورحمۃ اللہ و برکاتہ
مکتوب
ہمہ مکتوب شما خواندم خدا تعالیٰ شما را شفاء بخشد انشاء اللہ دعا خواهم کرد و برعایت
اسباب معالجه خود از اخویم مولوی حکیم نورالدین صاحب و بعد از چند وم انشاء الله
صاحب بیعت ہم خواهد شد -
ترجمه از ناشر
والسلام
مرز ا غلام احمد
السلام علیکم ورحمۃ اللہ و برکاتہ
آپ کے تمام خطوط میں نے پڑھ لئے ہیں ۔ خدا تعالیٰ آپ کو شفا عطا فرمائے ۔
انشاء اللہ دعا بھی کروں گا اور اسباب کی رعایت کرتے ہوئے اپنا معالجہ اخویم مولوی
حکیم نور الدین صاحب سے ( کروالیں ) اور چند دنوں کے بعد انشاء اللہ بیعت بھی
جائے گی ۔
ہو
سیرت حضرت عبدالستار خان افغان از عبدالرحیم خان عادل مولوی فاضل صفحه ۱۱۲
والسلام
مرزا غلام احمد

اسامه های
از
و بعد از چند یوم انشاء اور محبت هم خواهد شد و میر سے
مه

مکتوب
میاں محمد دین احمدی کباب فروش لاہور ( حال ساکن موضع دھورہ ڈھیری بٹاں ریاست جموں ) نے
ایک عریضہ حضرت مسیح موعود علیہ السلام کی خدمت میں بھیجا جس میں لکھا تھا ۔ ”’یا حضرت میں نے چند روز سے
محض رضائے الہی کے لئے جناب باری تعالیٰ میں یہ دعا شروع کی ہے کہ میری عمر میں سے دس سال حضرت
اقدس مسیح موعود کو دی جاوے کیونکہ اسلام کی اشاعت کے واسطے میری زندگی ایسی مفید نہیں ۔ کیا ایسی دعا مانگنا
جائز ہے؟“۔
حضرت اقدس نے جواب میں تحریر فرمایا۔
ایسی دعا میں مضائقہ نہیں بلکہ ثواب کا موجب ہے۔
اطلاع
( ہر دو کتب دفتر بدرایجنسی سے مل سکتی ہیں۔ چشمہ مسیحی ۔ لغات القرآن ۔ اور (دوروپے آٹھ آنے) یک ہزار صفحہ )
سید عبدالحی عرب صاحب نے میری کتاب چشمہ مسیحی کو عام فائدہ کے لئے دوبارہ چھپایا
ہے اور در حقیقت ان کتابوں کا عام طور پر ملک میں شائع ہونا ضروری ہے۔ پس اگر کوئی
صاحب ہمت خرید کر کے عام لوگوں میں تقسیم کرے تو انشاء اللہ موجب ثواب ہو گا۔ عیسائی
پادری ہر ایک رساله بین بین ہزار چھپوا کر شائع کرتے ہیں ۔ سو افسوس یہی ہے کہ دنیا کو ہماری
تالیفات بہت ہی کم ملتی ہیں ۔ دوسرے صاحب موصوف نے جو عربی زبان رکھتے ہیں ۔
لغات القرآن ایک کتاب تالیف کی ہے۔ میری دانست میں وہ کتاب بھی مفید ہے۔ ہر ایک پر
لازم ہے کہ قرآن شریف کے سمجھنے کے لئے خاص توجہ کرے۔ کیونکہ دینی علوم کا یہی خزانہ ہے
اور علم لغات قرآن ضروری ہے ۔
ملفوظات جلد پنجم صفحه ۲۲۹
☆☆
والسلام
میرزا غلام احمد
بدر نمبر ۳۲ جلد ۶ مورخه ۱۸ اگست ۱۹۰۷ ء صفحه ۹

اطلاع
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ نَحْمَدُهُ وَنُصَلِّي عَلَى رَسُولِهِ الْكَرِيمِ
میں بڑی خوشی سے یہ چند سطریں تحریر کرتا ہوں کہ اگر چہ منشی محمد افضل مرحوم ایڈیٹر اخبار
البدرقضائے الہی سے فوت ہو گئے ہیں مگر خدا تعالیٰ کے شکر اور فضل سے ان کا نعم البدل اخبار کو
ہاتھ آ گیا ہے یعنے ہمارے سلسلہ کے ایک برگزیدہ رکن جوان صالح اور ہر یک طور سے لائق
جن کی خوبیوں کے بیان کرنے کے لئے میرے پاس الفاظ نہیں ہیں یعنی مفتی محمد صادق صاحب
بھیروی قائم مقام منشی محمد افضل مرحوم ہو گئے ہیں ۔
میری دانست میں خدا تعالیٰ کے فضل اور رحم سے اس اخبار کی قسمت جاگ اٹھی ہے کہ اس
کو ایسا لائق اور صالح ایڈیٹر ہاتھ آیا۔ خدا تعالیٰ یہ کام ان کے لئے مبارک کرے اور ان کے
کا روبار میں برکت ڈالے آمین ثم آمین ی
۲۳ محرم الحرام ۱۳۲۳ ه على صاحبها التحيه والسلام
۳۰ مارچ ۱۹۰۵ء
خاکسار
میرزا غلام احمد
البدر جلد انمبر ا مورخه ۶ را پریل ۱۹۰۵ ء صفحه ا

مکتوب بنام شاہ کابل
( ذیل میں حضرت مسیح موعود علیہ الصلوۃ والسلام کا وہ کرامت نامہ درج کیا جاتا ہے جو ۱۳۱۳ ہجری کے شوال مہینے
میں اعلیٰ حضرت نے سابق شاہ کابل کے نام بغرض تبلیغ لکھا تھا۔ اس خط کے پڑھنے سے معلوم ہوگا کہ حضور نے کس
بصیرت اور شوکت کے ساتھ اپنے دعوے کو پیش کیا ہے۔ اور ساتھ ہی تاج برطانیہ کی برکات کو کس دلیری سے ظاہر کیا
ہے۔ اس سے معلوم ہوگا کہ حضرت مسیح موعود بطور مذہبی فرض کے گورنمنٹ کی اطاعت اور وفاداری کا وعظ کر رہے
ہیں ۔ اُمید ہے یہ خط نہایت دلچسپی سے پڑھا جاوے گا ۔ (ایڈیٹر )
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ نَحْمَدُهُ وَنُصَلِّي عَلَى رَسُولِهِ الْكَرِيمِ
از عاجز عائذ باللہ الصمد غلام احمد عافا الله واید
بحضرت امیر ظلّ سبحانی مظهر تفضلات یزدانی شاہ ممالک کا بل سلمہ اللہ عز وجل
بعد ادعیه سلام و رحمت و برکت باعث این تصدیعہ آن که خاصه فطرت انسانی است که
چون خبری از چشمۂ شیریں یا بد که مشتمل بر چندیں منافع نوع انسان باشد برغبته ومحبتے سوئے
آن پیدا آید باز آن رغبت از قلب بر جوارح اثر انداز دو میخواهد کہ بہر نحو یکہ تو اند سوئے آں
چشمه دود و آنرا بیند و از آب زلال آن منتفع و سیراب گردد چنیں چون صیت اخلاق فاضلہ و
عادات کریمہ و ہمدردی اسلام مسلمین آن شاه نیک خیال بد یار ہند جا بجا متواتر رسید و ذکر ذ
ثمرات طیبه آن شجره مبارکه دولت و سلطنت بشهر و دیار منتشر گشت و دیده شد که مردم شریف و
نجیب بمدح سلاله دودمان شاہی رطب اللسانند - مرا کہ دریں قحط الرجال بباعث کمی مردمان
اولوالعزم و شاہان ذوالمجد والكرم به حزن واندوه زندگی بسر میکنم چنداں مسروری و فرحتے دست
داد که نزدم آن الفاظ نیست کہ ادائے آن کیفیت تو اند کرد ۔ ہزار ہزار شکر و سپاس آن خدائے
کریم را که چنین مبارک وجودے۔ بے شمار وجود ہا را از انواع و اقسام تباہی ہا بحفظ و حمایت شمار را از و تباہی بابی از انواع و اقسام بتابی با حفظ و حمایت
خود در آورد ۔ در حقیقت آن مردم بسیار خوش قسمت اند که این چنیں شا ہے گیتی پنا ہے نیک نیست و

نیک نہاد سر چشمہ انصاف و داد در ایشاں موجود است و خوشا بخت کسانیکه بعد از مرور زمانه با این
همه را شمار تواند کر دلیکن از بزرگترین نعمت ها وجود دو طبقه هست ۔
اول کسانیکہ بقوت ہائے راستی و راستبازی پر شده و طاقت روحانی حاصل کرده گرفتاران
ظلمت و غفلت را سوی نور معرفت میکشند و تهی دستان اندرون را متاعی و افراز معارف می دهند و
بحمایت تقدس و تظهر خود کمزوران را ازیں وادی دارالابتلاء بسلامت ایمان می گذارنند ۔
و طبقه دویم کسانی هستند که نه با تفاق و بخت بلکہ بمقتضائے جو ہر قابل وروح سعادت و علو
همت و بروق فطرت از طرف حکیم و علیم سزاوار سلطنت و ملکداری قرار می یابند و حکمت و مصلحت
الہی ایشان را قائم مقام ذات خود کرده فرامین ایشان را مظہر قضاء قدر خود می گرداند و چندیں
ہزار جان و مال و آبرو را سپر دایشان میکند لاجرم ایشان در شفقت و رحم و چاره سازی دردمندان و
تعهد حال غریبان و بیکساں و حمایت اسلام مسلمانان ظل حضرت رب العالمین می باشند ۔
اما حال این فقیر این است که خدای که بر وقت کثرت مفاسد و ضلالت از پئے مصلحت عام
بنده را از بندگان خود خاص میکند تا بذریعه او گمراهان را هدایت بخشد و کورال را بینائی عطا فرماید
و غافلان را توفیق عمل دهد و بر دست او تجدید دین متین و تعلیم معارف و براهین فرماید همان خداوند
کریم و رحیم این زمانه را زما نه پُرفتنه دیده و طوفان ضلالت ارتداد در انمشاهده کرده این ناچیز را
برصدی چہار دہم برائے اصلاح خلائق و اتمام حجت مامور کرد و چونکه فتنه این زمان فتنه علماء
نصاری بودد مدار کار بر کسر صلیب ۔ لہذا ایں بندہ درگاہ الہی بر قدم مسیح علیہ السلام فرستاده شد تا
آن پیشگوئی بطور بروز بظهور آید که در باره دوباره آمدن مسیح علیہ السلام زبان زد خاص و عام
است - قرآن شریف صاف ہدایت فرماید که هر که از دنیا بگذشت او بگذشت و باز آمدن او در
دنیا ممکن نیست البته ارواح گذشتگان بطور بروز باز می آئیند یعنی شخصی بر طبیعت شان پیدا می شود
لہٰذا عنداللہ ظہور او و برحکم ظہور اوشاں می باشد ہمیں طریق باز آمدن هست که در اصطلاح
متصوفین بروز نام دار دور نه اگر گذشتگان راوی باز آمدن کشاده بودی ما را به نسبت عیسی علیہ
السلام برائے دوبارہ آمدن حضرت سید الوری خاتم الانبیاء صلی اللہ علیہ وسلم زیادہ حاجت با بود
لیکن آن حضرت صلی اللہ علیہ وسلم ہرگز نه گفت که من دوباره در دنیا خواهم آمد ہان این فرمود که

شخص خواهد آمد که اسم او اسم من خواهد بود یعنی بر طبیعت و خوی من خواهد آمد پس آمدن مسیح نیز ازیں اواسم
قبیل است نه آنچنان که در اول و آخر نمونه آن در دنیا موجود نیست همین سبب بود که امام مالک
رضی اللہ عنہ و امام ابن حزم و امام بخاری و دیگر آئمہ کبار ہمیں مذہب رفته اند البتہ اکثر عوام کہ
الجو به پسند می باشند باشند ازمیں از ۔ نکتہ معرفت آگہی نہ دارند و در خیالات شان مرتسم مرتسم است است که بطور جسمانی
نزول مسیح خواهد شد و آن روز روز تماشائے عجیب خواهد بود در انسان که فانو سے باتش افروخته
بود از بلندی سوی زمین میل میکند هم چنیں نزول مسیح در تصور ایشان است که بشوکت تمام نازل
خواهد شد و هر طرف نعرہ ہائی این می آید ایس می آید برخیز د۔ لیکن این سنت اللہ نیست اگر اینچنیں
عام نظاره قدرت پدید آید پس ایمان بالغیب نمی ماند آن مردم سخت خطا می کنند که این چنیں می
فہمند که گویا عیسی علیہ السلام تا هنوز بر آسمان زنده است حاشا و کلا هرگز نیست قرآن بار بار ذکر
وفات مسیح می کند و حدیث معراج نبوی که در صیح بخاری پنج جا موجود است او را بر وفات یافتگان
می نشاند پس او چگونه زنده باشد لهذا اعتقاد حیات مسیح گویا از حکم قرآن و حدیث بیرون رفتن است
و نیز از آیت کریمہ فَلَمَّا تَوَفَّيْتَنِي كُنْتَ أَنْتَ الرَّقِيبَ عَلَيْهِمْ - بصراحت معلوم میگردد که
نصاری مذهب خود را بعد از وفات عیسی علیہ السلام خراب کرده اند نه در ایام حیات ۔ پس اگر فرض
کنیم که عیسی هنوز در قید حیات است بر مالا زم می آید که قبول کنیم که نصاری نیز تا این وقت مذہب
خود را خراب نکرده اند بر صواب محض اند و این چنین خیال کفر صریح است لہٰذا ہر کہ بر نصوص
قرآنیه ایمان می آرد اور الا بد است که بروفات مسیح بهم و ایمان داشته باشد و این بیان ما اند کے
از ان دلائل است که نا در کتب خود بطور مبسوط نوشتیم ہر کہ تفصیلی بخواهد از انجا بجوید ۔ القصہ ضرو
بود که در آخر زمان هم از این امت شخصی بیرون آید که آمدن او بطور بروز در حکم عیسی علیہ السلام
باشد و حدیث کسر صلیب که در صحیح بخاری موجود است به بلند آواز میگوید که آمدن چنین کس
در وقت غلبہ نصاری خواهد بود و هر دانشمندی می داند که در زمانه ما آنچنان غلبہ نصاری بر روئے
زمین است که نظیر آن در ایام پیشین یافته نمی شود و دجل علماء نصاری و کارستانیہائے شان در
هر نوع تلبيس و تزویر بآن مرتبه کمال رسیده که و به یقین می توان گفت که دجال معهود همین
ا المائدة : ١١٨
رور

مخربان و محرفان کتب مقدسه اند آنانکه قریب دو ہزار تراجم محرفہ انجیل و توریت در هر زبان شائع
کرده اند و کتب آسمانی را از خیانتہا پر کرده و می خواهند که انسانے بخدائے پرستید ه شود اکنوں
انصاف باید کرد بغور باید دید که از یشان بزرگتر دجالی کدام کس گذشته تا آئنده نیز توقع داشته ان بزرگتر دجالی کدام کیس گذشته تا آسنده نیز
شود که دجال اکبر دیگری آید لیکن چونکہ از ابتدائے بنی آدم تا ایندم در انواع مکر و دجل و
اشاعت مکاید نظیر ایشان نمی بینم پس بعد ازیں کدام آثار در پیش چشم اند تا یقینے یا شکے پیدا آید که
دجالی بزرگتر از ایشان در غاری مختفی است و معذالک اجتماع کسوف و خسوف شمس و قمر ہم
در میں ایام در ملک ما شده و این علامت ظهور آن مهدی موعود است که در دار قطنی بحدیث امام
باقر نوشته شده است ۔ فتنہ ہائے نصاری از حد در گذشتند و دشنام ہائے غلیظ و توہین ہائے سخت بہ
نسبت ذات اقدس حضرت خاتم الانبیاء صلی اللہ علیہ وسلم از زبان و قلم علماء نصاری و فلاسفه ایشان
بظهور آمد چندانکه در آسمان شوری افتاد تا مسکینی را برائے اتمام حجت مامور کردند این سنت اللہ
است که هر نوع فساد که بر زمین غالب میگردد مناسب همان نوع مجد دے برزمین پیدا می گردد
پس ہر کرا چشم است به بیند که در این زبان نائره فساد بر کدام رنگ مشتعل شده و کدامی قومی است
که تبر در دست گرفته حملہ ہا بر اسلام میکند ۔ اے آنکہ برائے اسلام غیرت می دارید فکر کنید که آیا
این صحیح است یا غلط آیا ضروری نبود که بر اختتام صدی سینز دهم که بنیا دفتنه با نهاد برصدی چہار دہم
رحمت الہی برائے تجدید دین متین متوجه گردد و ازین در شگفت مانند که چرا این بنده را بر نام عیسی
علیہ السلام فرستاده شد چرا که صورت فتنہ ہا ہمیں روحانیت را میخواست ۔
چون مرا فرمان پئے قوم مسیحی داده اند
مصلحت را ابن مریم نام من بنهاده اند
آسمان بارد نشان الوقت میگوید زمین
این دو شاہد از پئے تصدیق من استاده اند
از ہمیں بود که خداوند کریم مرا مخاطب کرد و گفت بخرام که وقت تو نزدیک رسید و پائے
محمد یان بر منار بلند تر محکم افتاد - این کار خدا وند حکیم و علیم است و در نظر مردم عجیب ۔ ہر کہ مرا قبل
از ظهور بتین می شناسد او را اجر است و هر که بعد از تائیدات آسمانی و رغبتی خواهد کر داو پیچ و مرا

و چنان
بحکومت و سلطنت این جہان کا رے نیست غریب آمدم و غریب روم و ما مورم که بلطف و نرمی
دلایل حقیت اسلام در به اسلام در این ایام پُر آشوب پیش چشم مردم ہر دیا ر نہم ہم چنیں مرا بدولت و حکومت
برطانیه که زیر سایه ایشان با من زندگی بسر کنم تعرضے نیست بلکه خدا را شکر می کنم و سپاس نعمت او بجا
می آرم که در عهد چنیں پر امن حکومتے مرا بر خدمت دین مامور کرد د چگونه شکر این نعمت نگذارم که
بریں غربت و بیکسی وشور سفهاء قوم باطمینان کار خود تحت حکومت و دولت از انگلیشه میکنم
آرام یافتم که اگر شکر این دولت نکنم شکر خدائے خود بجا نیاورده باشم و این امر را اگر پوشیده داریم
ظالم باشیم که چنانکه پادریان ملت نصاری در اشاعت مذہب خود آزادی دارند هم چنیں آزادی
و عدم مزاحمت برائے اشاعت اسلام ما نیز حاصل داریم بلکہ منافع این حریت و آزادی ما را بیشتر
حاصل است زانسان که ما اهل اسلام را فواید این حریت میسر می شوند و دیگراں را ازاں نصیبے
نیست چرا که ایشان بر باطل اند و ما برحق و اهل باطل از آزادی سودے نمی بردارند بلکہ ازیں
آزادی پرده شان بیشتر از بیشتر می در دو دریں روشنی دجل ایشان بخوبی آشکارا میگردد۔ پس این
فضل خدا بر ماست که این چنین تقریبی برای ما میسر کرده و این نعمتے برائے ما بالخصوص داشته ۔
البته علماء نصاری را از امداد قوم خود لکھو کھا روپیہ برائے اناجیل خود و اباطیل خود بهم می رسد و ما را
نیست و ممد و معاون ایشان در ممالک یورپ چون مور و ملخ بکثرت موجود اند و ما را بجز خدائے ما
دیگرے نیست پس اگر در کاروبار ما از ناداری با حرجه است این حرج از دولت برطانیه نیست
بلکه این قصور قوم ماست که درباره دین بسیار غفلتی دارند ۔ و اوقات نصرت را بظنون فاسدہ
و بہانہ ہائے منافقانہ از سر خود دفع می کند آری در امورننگ و ناموس خود همچو اسپ تو سن می دوند
نمی بیند که دریں زمان اسلام درصد با دشمنان استاده است و هر مذهبی در میدان آمده است تا
کرا فتح باشد پس ہمیں وقت است که خدمت اسلام کنیم و اعتراضات فلسفه را از پیج بر برایه کنیم و
حقانیت قرآن کریم همه خویش و بیگانه را وا نمائیم و عزت کلام رب جلیل در دلها نشانیم و کوشش کنیم
کہ دریں معرکہ جنگ و جدل لوائے فتح و نصرت ما را با شد و بجان بکوشیم تا اسیران و ساوس نصرانیت را
از چاه ضلالت بیرون آریم و مستعدان فساد وارتداد را از هلاکت باز داریم - همین کار است که
بر ذمه ماست یورپ و جاپان بهر دو دست و منتظر هدیه ماست و امریکہ برائے دعوت ہا دہان خود کشادہ

است پس سخت نامردی است که ما غا است که ما غافل نشیند
است که از خدائی خود می طلبیم و دعا می کنیم که خا تعلیم و دعا می کنیم که خدا انصار ما پیدا کند و منتظریم کہ کے از جائے نسیمجبے
نشینیم غرض همین کار است ر است که بر ذمه ماست و ہمیں آرزو
برخیز دو کے از طرفی بشارتے می آید ۔
در
اے شاہ کابل گرامروز سخن ما بشنوی و از بهر نصرت با با موال خود برخیزی دعا کنیم که هر چه
طلبی خدا ترا دید و از مکروہات محفوظ دارد و در عمر و زندگی تو برکت بخشد ۔ واگر کسے را در ما و در
دعوے ما تاملی باشد البتہ اور ا در صدق اسلام تا ملے نخواهد بود ۔
پس چونکه این کار کار اسلام است و این خدمت خدمت دین است از این جهت وجود ما را
درمیان ناید پنداشت و خلوص نیت برائے امداد اسلام می باشید داشت و تائید برائے محبت
حضرت سید المرسلین سے بائید کرد۔
أَيُّهَا الْمَلِكُ بَارَكَ اللهُ فِيكَ وَعَلَيْكَ وَلَكَ اعْلَمُ أَنَّ الْوَقْتَ وَقْتُ النُّصْرَةِ فَهِيَ
لَكَ ذَخَائِرُ الْعَاقِبَةِ إِنِّي أَرَاكَ مِنَ الصَّالِحِينَ۔ فَإِنْ سَبَقَتَ غَيْرَكَ فَقَدْ سَبَقْتَ غَيْرَكَ
وَالسَّابِقُونَ السَّابِقُونَ عِندَ اللهِ وَإِنَّهُ لَا يُضِيعُ أَجْرَ الْمُحْسِنِينَ وَ وَاللَّهِ إِنِّي مَأْمُورٌ مِنَ اللَّهِ
وَهُوَ يَعْلَمُ سِرِّى وَ جَهْرِى وَهُوَ بَعَثَنِي عَلَى رَأْسِ الْمِائَةِ لِإِحْيَاءِ الدِّيْنِ إِنَّهُ رَأَى الْأَرْضَ
فَسُدَتْ وَطُرُقَ الضَّلَالَةِ كَثُرَتْ وَالدِّيَانَةَ قَلْتُ وَالْخِيَانَةَ كَثُرَتْ فَاخْتَارَ عَبْدًا مِّنْ عِبَادِهِ
لِتَجْدِيدِ الدِّينِ وَجَعَلَهُ خَادِمَ عَظُمَتِهِ وَخَادِمَ كِبْرِيَائِهِ وَخَادِمَ كَلَامِهِ الْمُبِينِ وَلَهُ الْخَلْقُ وَ
الْأَمْرُ يَفْعَلُ مَا يُرِيدُ يُلْقِي عَلَى مَنْ يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ فَلَا تَعْجَبُوا مِنْ أَمْرِ اللَّهِ وَلَا
تَصَبَّرُوا ظَانِينَ ظَنَّ السَّوْءِ۔
وَاقْبَلُوا الْحَقَّ وَكُونُوا مِنَ السَّابِقِينَ، وَهَذَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْنَا وَعَلَى إِخْوَانِنَا
الْمُسْلِمِينَ فَيَا حَسْرَةً عَلَى الَّذِينَ لَا يَعْرِفُونَ الْأَوْقَاتَ وَلَا يَنظُرُونَ أَيَّامَ اللَّهِ وَنِيَامُونَ
غَافِلِينَ۔ وَمَا كَانَ شُغَلُهُمْ إِلَّا أَنْ يُكَفِّرُوا مُسْلِمًا أَوْ يُكَذِّبُوا صَادِقًا، وَمَا يُفَكِّرُونَ قَائِمِينَ
لِلَّهِ وَلَا يُؤْثِرُونَ سُبُلَ الْمُتَّقِينَ۔ فَهُمُ الَّذِينَ كَفَرُونَا وَ لَعَنُونَا وَ نَسَبُوا إِلَيْنَا إِدْعَاءَ النُّبُوَّةِ
وَإِنْكَارَ الْمُعْجِزَةِ وَ الْمَلَائِكَةِ، وَمَا بَلَغُوا مِعْشَارَ مَا قُلْنَا وَمَا كَانُوا مُتَدَبِّرِينَ۔ وَفَتَحُوا

أَفْوَاهَهُمْ مُسْتَعْجِلِينَ۔ وَإِنَّا بُرَاؤُنَ مِمَّا افْتَرُوا عَلَيْنَا وَإِنَّا بِفَضْلِ اللَّهِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ۔
نُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَكِتَابِهِ الْقُرْآنِ وَالرَّسُولِ النَّبِيِّ الْأُمِّيِّ حَبِيبِ الرَّحْمَانِ وَخَاتَمِ النَّبِيِّينَ
وَنُؤْمِنُ بِكُلِّ مَا جَاءَ نَبِيُّنَا الْمُصْطَفَى وَسَيِّدُنَا مُحَمَّدَ الْمُجْتَبى، وَنُؤْمِنُ بِالْأَنْبِيَاءِ
أَجْمَعِينَ وَنَشْهَدُ بِصَمِيمِ قَلْبِنَا أَن لَّا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَخَيْرُ
الْمُرْسَلِينَ۔ هَذِهِ عَقَائِدُنَا نَلْقَى اللَّهَ تَعَالَى عَلَيْهَا وَإِنَّا مِنَ الصَّادِقِينَ۔ إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ
عَلَى الْعَالَمِينَ إِنَّهُ بَعَثَ عَبْدًا مُجَدَّدًا عِنْدَ وَقْتِهِ أَفَتَعْجَبُونَ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ وَهُوَ أَرْحَمُ
الرَّاحِمِينَ۔ وَإِنَّ النَّصَارَى فُتِنُوا بِحَيَاتِ الْمَسِيحِ وَسَقَطُوا فِي الْكُفْرِ الصَّرِيحِ فَأَرَادَ
اللَّهُ أَنْ يَهْدِمَ بُنْيَانَهُمْ وَيُبْطِلَ بُرْهَانَهُمْ وَيُظْهِرَ أَنَّهُمْ كَانُوا كَاذِبِينَ۔ فَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ
بِالْقُرْآنِ وَيَرْغَبُ فِي فَضْلِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ۔ فَلْيَأْتِنِي مُصَدِّقًا وَلْيَدْخُلُ فِي الْمُبَائِعِينَ۔ وَ
مَنْ الْحَقَ نَفْسَهُ بِنَفْسِي وَ وَضَعَ يَدَهُ تَحْتَ يَدِى أُولئِكَ الَّذِينَ يَرْفَعُهُمُ اللَّهُ فِي الدُّنْيَا
وَالْآخِرَةِ وَ يَجْعَلُهُمْ فِي الدَّارَيْنِ مِنَ الْفَائِزِينَ فَسَتَذْكُرُونَ قَوْلِي وَأُفَوِّضُ أَمْرِي إِلَى
اللَّهِ وَمَا أَشْكُرُو بَنِى وَحُزْنِي إِلَّا إِلَيْهِ هُوَ رَبِّي تَوَكَّلْتُ عَلَيْهِ يَرْفَعُنِي وَلَا يُضِيعُنِي
وَيُعِزُّنِي وَلَا يُخْزِينِي وَسَيَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَنَّهُمْ كَانُوا مِنَ الْخَاطِئِينَ وَاخِرُ دَعْوَانَا
آنِ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ
ماه شوال ۱۳۱۳هـ
الْمُلْتَمِسُ عَبْدُ اللَّهِ الْأَحَدِ
غلام احمد
الحکم نمبر ۶ جلدا امورخه ۱۷ رفروری ۱۹۰۷ ء صفحه ۸ تا ۱۰

اُردو ترجمہ
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ نَحْمَدُهُ وَنُصَلِّي عَلَى رَسُولِهِ الْكَرِيمِ
ہم خدا کا شکر کرتے ہیں اور رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم پر درود بھیجتے ہیں ۔ عاجز خدا کی پناہ
لینے والے غلام احمد کی طرف سے ( خدا اس کی کمزوریوں کو معاف فرمائے اور اس کی تائید
کرے ) بحضور ا میر ظلّ سُبحانی مظهر تفضّلات یزدانی۔ شاہ ممالک کا بل (اللہ اس کو
سلامت رکھے ) بعد دعوات سلام و رحمت و برکت کے باعث اس خط لکھنے کا وہ فطرت انسانی کا خاصہ
ہے کہ جب کسی چشمۂ شیریں کی خبر سنتا ہے کہ اس میں انسان کے لئے بہت فوائد ہیں تو اس کی
طرف رغبت اور محبت پیدا ہوتی ہے پھر وہ رغبت دل سے نکل کر اعضاء پر اثر کرتی ہے اور انسان
چاہتا ہے کہ جہاں تک ہو سکے اس چشمہ کی طرف دوڑے اور اس کو دیکھے اور اس کے میٹھے پانی
سے فائدہ اٹھائے اور سیراب ہو جائے اسی طرح جب اخلاق فاضلہ اور عادات کریمانہ اور
ہمدردی اسلام و مسلمین اس بادشاہ نیک خصال کی اطلاع ہندوستان میں جا بجا ہوئی اور ذکر
پاک پھل اس شجرہ مبارک دولت اور سلطنت کا ہر شہر و ملک میں مشہور ہوا اور دیکھا گیا کہ ہر
شریف اور نجیب آدمی اس بادشاہ کی مدح میں تر زبان ہے تو مجھے کہ اس قحط الرجال کے زمانہ
میں بسبب کمی مردمانِ اولو العزم کے غم اور اندوہ میں زندگی بسر کرتا ہوں ۔ اس قدر سرور اور
فرحت حاصل ہوئی کی میرے پاس وہ الفاظ نہیں جن سے اس کیفیت کو بیان کر سکوں ۔ خداوند
کریم کا ہزار ہزار شکر ہے کہ اس نے ایک ایسے مبارک وجود سے بے شمار وجودوں کو بہت اقسام
کی تباہی سے بچا رکھا ہے۔ اصل میں وہ آدمی بہت خوش قسمت ہیں کہ جن میں ایسا بادشاہ جہاں
پناہ نیک نہاد اور منصف موجود ہے اور وہ لوگ بہت خوش قسمت ہیں کہ جنہوں نے بعد عرصہ دراز
کے اس نعمت غیر مترقبہ کو حاصل کیا ۔ خدا وند کریم کی بہت نعمتیں ہیں ۔ کہ کوئی ان کو شمار نہیں کر سکتا
مگر بزرگ تر نعمتوں میں سے وجود دو انسانوں کا ہے۔ اوّل وہ جو راستی اور راستبازی کی قوت
سے پر ہوئے اور طاقت روحانی حاصل کی ۔ اور پھر وہ گرفتار ان ظلمت اور غفلت کو نور معرفت کی

·

آج 10 میں سے 10 باقی